Polityka redakcyjna

02 · Zasady

Jak powstaje i jak jest sprawdzany pojedynczy tekst

1. ResearchZbieramy wytyczne towarzystw naukowych, charakterystyki produktów leczniczych i dane rejestrowe. Zaczynamy od dokumentów źródłowych, nie od cudzych artykułów o tych dokumentach.
2. PisanieRedakcja układa treść tak, żeby dała się przeczytać bez wykształcenia medycznego. Terminy fachowe zostają wtedy, gdy pacjent i tak zobaczy je na wypisie albo usłyszy w gabinecie.
3. Weryfikacja lekówKażda wymieniona substancja dostaje kategorię dostępności sprawdzoną w Rejestrze Produktów Leczniczych. Nie z pamięci autora i nie z ulotki znalezionej w sklepie internetowym.
4. Recenzja medycznaLekarz z aktualnym prawem wykonywania zawodu czyta całość i ma prawo wykreślić fragment, który brzmi dobrze, a wprowadza w błąd. Jego nazwisko i numer PWZ podpisują tekst.
5. Publikacja i przeglądWchodzi data publikacji oraz aktualizacji. Materiał wraca do przeglądu przy zmianie wytycznych albo statusu leku, a bez takiego bodźca co najmniej raz na dwanaście miesięcy.

Skąd bierzemy fakty

Trzymamy hierarchię źródeł i podajemy je pod tekstem, żeby dało się sprawdzić, czy dane zdanie faktycznie stamtąd wynika. Najwyżej stoją dokumenty urzędowe i wytyczne towarzystw naukowych, niżej przeglądy systematyczne, a pojedyncze badanie traktujemy jako ciekawostkę, a nie podstawę zalecenia.

• Charakterystyki produktów leczniczych oraz dane z Rejestru Produktów Leczniczych prowadzonego przez URPL.
• Komunikaty i oceny Europejskiej Agencji Leków dotyczące bezpieczeństwa stosowania.
• Wytyczne postępowania: rekomendacje Narodowego Programu Ochrony Antybiotyków oraz wytyczne NICE dla zakażeń dróg oddechowych.
• Przeglądy systematyczne, w tym baza Cochrane, gdy pytanie dotyczy skuteczności metody objawowej.
• Serwisy urzędowe: pacjent.gov.pl w sprawach e-recepty oraz rejestry publiczne w sprawach uprawnień i podmiotów leczniczych.

Nie opieramy się na treściach sklepów internetowych, blogach suplementowych ani materiałach sponsorowanych producentów. Gdy dana kwestia nie ma jednoznacznego rozstrzygnięcia w badaniach, piszemy o tym wprost zamiast wybierać wygodniejszą wersję.

Dlaczego status Rp i OTC sprawdzamy w rejestrze, a nie z pamięci

Zdanie „to jest na receptę" wydaje się banalne do napisania i właśnie dlatego bywa błędne. Kategoria dostępności nie należy do substancji, tylko do konkretnego preparatu, a rozstrzyga o niej moc, postać i wielkość opakowania. Ta sama nazwa międzynarodowa potrafi występować w rejestrze po obu stronach granicy.

Kilka przykładów z obszaru, który opisujemy. Benzydamina i flurbiprofen w preparatach stosowanych miejscowo na gardło figurują w rejestrze jako wydawane bez recepty. Cetylopirydyna i chlorheksydyna w postaciach do jamy ustnej także. Amoksycylina, fenoksymetylopenicylina, azytromycyna oraz oseltamiwir mają wyłącznie kategorię Rp, więc wymagają decyzji lekarza. Dekstrometorfan wygląda na prosty przypadek leku z półki, dopóki nie sprawdzi się, że część preparatów złożonych z tą substancją ma kategorię Rp. Podobnie zachowuje się mometazon donosowy, dostępny i bez recepty, i na receptę, zależnie od preparatu.

Konsekwencja praktyczna jest prosta: sprawdzamy każdą nazwę w rejestrze przed publikacją, a przy aktualizacji tekstu robimy to ponownie, bo kategorie się zmieniają. Rozwinięcie tematu granicy między półką a receptą znajdziesz w dziale antybiotyki w infekcjach oraz w tekście o tym, kiedy antybiotyk jest konieczny.

Czego u nas nie znajdziesz

Objawy alarmowe w każdym tekście o objawach

Artykuł o objawie ma obowiązkową sekcję z sytuacjami, w których czekanie jest błędem: duszność, ślinotok z niemożnością przełknięcia śliny, sztywność karku, obrzęk oczodołu, jednostronny ból gardła ze szczękościskiem. Ta lista nie jest ozdobą prawną, bo tekst czyta także osoba, która akurat ma taki objaw i szuka wymówki, żeby nie jechać do szpitala. Przy zagrożeniu życia właściwym numerem jest 112, a przy pilnych sprawach poza godzinami pracy przychodni: nocna i świąteczna opieka zdrowotna.

Aktualizacje, daty i sprostowania

Data aktualizacji zmienia się wtedy, gdy zmieniła się treść merytoryczna, a nie po kosmetycznej korekcie przecinka. Przy istotnej zmianie zalecenia dopisujemy w tekście, co się zmieniło, żeby czytelnik wracający po roku nie musiał zgadywać.

Błędy się zdarzają. Jeżeli zauważysz nieścisłość, nieaktualną kategorię leku albo źródło, które nie potwierdza tego, co napisaliśmy, napisz do nas przez stronę kontakt. Zgłoszenie merytoryczne trafia do lekarza recenzenta; jeżeli jest zasadne, poprawiamy tekst i zmieniamy datę aktualizacji. Zgłoszeń nie kasujemy po cichu i nie odsyłamy ich do archiwum bez odpowiedzi.

Reklama, sponsorzy i konflikt interesów

Nie sprzedajemy powierzchni reklamowej i nie publikujemy artykułów sponsorowanych. Nie przyjmujemy wynagrodzenia od producentów leków ani suplementów za wymienienie preparatu; nazwy handlowe pojawiają się wyłącznie jako przykłady pozycji z rejestru, gdy inaczej nie dałoby się wyjaśnić różnicy w kategorii dostępności. Jedynym źródłem przychodu serwisu jest płatna konsultacja lekarska opisana w cenniku, co oznacza oczywisty interes po naszej stronie i dlatego zapisujemy go tutaj czarno na białym.

Z tego samego powodu nie pozwalamy sobie na teksty pchające do konsultacji za wszelką cenę. Materiał o przeziębieniu kończy się informacją, że przy typowym przebiegu lekarz nie jest potrzebny, choć akurat takie zdanie działa przeciwko sprzedaży.

Kto odpowiada za treść

Wydawcą serwisu jest MEDINOW Sp. z o.o. Za dobór tematów, research i redakcję odpowiada redakcja, a za zgodność treści z aktualną wiedzą medyczną lekarz recenzent, którego nazwisko i numer PWZ znajdziesz pod każdym artykułem. Dane rejestrowe wydawcy podajemy w stopce oraz w zakładce dane podmiotu.